New York của tôi – My New York

New York của tôi

Hữu Ngọc

Martha Hess tác giả cuốn The Voice from Vietnam 1993, nói lên cảm tưởng của chị về thành phố lớn nhất nước Mỹ.

Có một bức tranh biếm họa nổi tiếng giễu cợt quan niệm người dân New York: trái đất là một bản đồ khổng lồ thu nhỏ dần thành khu Manhattan của New York, còn Paris chỉ là một chấm nhỏ ở phía bên kia. Chúngtôi tư cho mình là cả thế giới. Để phản ứng lại, người các nơi khác ở Hoa Kỳ thường tỏ ra khinh miệt chúng tôi về những cái bẩn thỉu, tội ác và sự thối nát của chúng tôi. Họ lắc đầu tỏ vẻ không tin khi tôi bảo họ là tôi thích sống ở đây hơn bất cứ ở đâu khác. Có lắm lúc, tôi cũng tự hỏi sao tôi lại không nói như vậy. Buổi sáng tôi rời bỏ ốc đảo căn hộ của tôi, xuống thang máy, chào người gác cổng làm nhiệm vụ bảo vệ và biển vào mớ hỗn động ồn ào của New York. Tôi đi qua những người vô gia cư đang nằm ngủ ở các cổng nhà, những người ăn xin, người nghiện ma tuý, gái mại dâm và những người nói một mình. Rất nhiều người New York nói lảm nhảm một mình. Tôi xuống các bậc và nhập vào thế giới âm phủ, bẩn thỉu và tanh hôi của hệ thống đường tàu điện ngầm. Có buổi sáng tôi đếm được chục người nằm ngủ trên ghế dài ở một trong hàng trăm nơi tàu đỗ. Có một số người nói một mình, nói huyện thuyên một cách thù hằn vô cớ. Tàu đến, không bao giờ có đủ tàu, vì vậy chuyến nào cũng đầy ắp, người ta chen nhau, kéo nhau để lấy chỗ leo lên. Đôi khi tôi nhìn hình tôi phản chiếu trong kính cửa và giật mình nhận thấy mình biến trong đám vô danh. Có lần tôi tự hỏi có bao nhiêu khẩu súng trong toa này. Nhiều khi tôi vùi đầu vào cái gì đó đê đọc và không ngẩng lên cho đến ga tôi xuống. Đi làm về nhà, vẫn một con đường ấy hàng ngày, hàng năm như vậy.

Vậy mà không có một lúc nào buồn tẻ. Phố New York luôn luôn náo nhiệt, có hội hè, âm nhạc,tủ kính bày hàng, một đám đông làm choáng mắt có đủ loại người, cao thấp, gầy béo, đủ màu da và hình thù trên trái đất. Chúng tôi là người Châu Phi, Mỹ La tinh, Châu Âu, Châu Á. Chúng tôi là Do Thái, người đạo Tin Lành, Gia Tô, Hồi giáo, vô thần… Chúng tôi nói hàng trăm thứ tiếng. Một số trong chúng tôi đã ở đây qua nhiều thế hệ, có một số mới đổ bộ lên. Bạn muốn tìm thức ăn gì ở New York cũng có. Có những cửa hàng ăn của người Êtiôpi, người Trung Quốc, người vùng Caribbean, người Pháp, người Việt Nam, bên cạnh cửa hàng ăn Mỹ MacDonal và gà quay Kentucky.

Chuyển sang văn hoá. Bạn muốn nghe nhạc ư? Bạn muổn xem vở Ba Lê hay nhất thế giới ư? Bạn muổn nghe nhạc cổ điển hay ca kịch Đài Loan ư? Bạn thích múa hiện đại hơn Ba Lê hay một đoàn vũ dân tộc Tây Phi ư? Bạn hãy giở một tờ báo ra, rất có khả năng bạn tìm thấy ở đó du hí nào bạn muốn ngay tối nay ở New York. Sân khấu thì tuyệt vời từ Broadway đến Brooklyn. Có diễn kịch của Shakespeare, của Tennessee Williams, kịch tiếng Yidis, tiếng Tây Ban Nha. Mùa hè có diễn kịch Shakespeare ở công viên.

Tôi muốn nói đến công viên Trung Tâm. Đó là công viên tôi thích nhất thế giới: có nhiều hồ, nhiều vườn, nhiều lối đi, hoà nhạc, diễn kịch, đá bóng, cắm trại, tắm nắng, chạy thể dục, đi xe đạp… Khác với ở Việt Nam, chúng tôi thường đi xe đạp để giải trí, chứ không phải là phương tiện giao thông. Phía Đông công viên ấy có Viện bảo tàng mỹ thuật Metropolitan Museum Of Art to lớn và đầy kho tàng văn hoá thế giới đến mức từ ba chục năm nay tôi vẫn chưa xem hết. Phía Đông là Viện bảo tàng khoa học tự nhiên Museum Of Natural History, nơi bố mẹ tôi dẫn tôi đến khi tôi còn nhỏ, nơi tôi dẫn các con nhỏ của tôi, nơi có những phòng trưng bày xương khủng long, một hình mẫu khổng lồ của cá voi, các con vật độn rơm thuộc đủ các nơi, những mẫu ngừơi vượn, những bộ mẫu khoáng vật, và một mô hình thái dương tuyệt vời.
Có thể không phải New York là thế giới, nhưng bạn khó mà thuyết phục tôi như thế, vì chúng tôi thấy hình như làthế giội đã tụ tập ở New York.

(English Version)

My New York

Author: Hữu Ngọc
Translation: Đặng Hoàng Lan

Martha Hess who is the author of Voices from Vietnam which was published in 1993. In her book she expresses her feelings about America’s largest city.

There is a famous cartoon that ridicules the people of New York. In this illustration, the giant map of the earth is shrunken to include only Manhattan with Paris as just a tiny speck on the other side of the Atlantic Ocean. We think we are the whole world. In response to our egocentrism, other people in the United States often show a contempt for our filth, crime, and corruption. I often imagine them shaking their heads in disbelief when I tell them that I prefer to live here to anywhere else. At times I wonder why I don’t say that. Every morning I leave the oasis of my apartment, take the elevator downstairs, greet the doorman, and disappear into the hustle and bustle of New York City. I walk past the homeless people who are sleeping in doorways. I pass beggars, drug addicts, and prostitutes. A lot of New Yorkers babble to themselves unintelligibly. As I descend the steps, I enter the rank, squalid, and underground world of the subway system. In the mornings I can count dozens of people sleeping on benches in hundreds of places along the shipyard docks. There you can find some people prattling endlessly in an unjustly hostile way. There are never enough ships for everyone and when the ships do arrive, there is never enough space. Every ship is full, so people have to hustle and push each other in order to get a place onboard. Sometimes I look at my reflection in the window glass and I am startled to find myself melting anonymously into the crowd. I often wonder how many guns there are in the subway car. Sometimes I bury my head in something to read and I don’t look up until I reach my station. On my way home from work each day, I take the same route that I have taken for years.

Yet there is never a dull moment and the streets of New York are always bustling. There are always festivals, many kinds of music, exhibitions, and crowds of all kinds of people: tall and short, thin and fat; people of all colors, shapes and sizes. We are African, Latin American, European, and Asian. We are Jews, Protestants, Catholics, Muslims, Atheists… We speak hundreds of languages. Some of us have been here for generations and some have just landed. If you want to find food in New York, there are Ethiopian, Chinese, Caribbean, French, and Vietnamese eateries alongside American restaurants such as McDonald’s and Kentucky Fried Chicken.

Let’s talk about culture. Do you want to listen to music? Do you want to see the best ballet in the world? Do you want to listen to classical music or Taiwanese opera? Do you like modern ballet or West African folk dancing? Look in any newspaper and you can find a wide variety of shows and nightly entertainment in New York City. Theatrical performances are outstanding from Broadway to Brooklyn. You can see the plays of Shakespeare and Tennessee Williams as well as Yiddish and Spanish dramas. In the summer there is Shakespeare in the park.

I want to talk about Central Park. It’s my favorite park in the world. In Central Park, you can find tranquil lakes and peaceful gardens. You can run, cycle, or walk on the extensive trails and paths. There are world-class concerts and plays on the weekends. Of course, you have the opportunity to sunbathe and play sports when the weather is good. Unlike in Vietnam, we often ride bicycles here for fun and not only for transportation. The Metropolitan Museum Of Art is located on the east side of the park. This museum contains an extensive collection of cultural treasures from around the world. In my thirty years of living in New York, I have still not been able to see everything in the museum. My parents took me to the Museum Of Natural History when I was a kid and then I also took my children there when they were little. The museum has exhibits of dinosaur bones, a giant model of a whale, replicas of animals from all over the world, an anthropological exhibit which shows the evolution of our species, mineral samples, and a great model of the sun. It would be hard to convince me that New York is not the center of the world because I feel like the world has gathered in New York.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: