Thư tình gửi một người – The Love Letters (9)

Thư Tình Gửi Một Người (9) 

 

Tác giả: Trịnh Công Sơn

Blao 21/10/1964 (9)

Dao Ánh,

Anh vừa về đến đây sau gần một tuần nằm ở Sài Gòn với Cường, Như thế là lêu lỏng quá sức rồi. Anh vẫn thường hay bỏ đi bất ngờ như thế. Một buổi sáng thức dậy thấy nhớ người thân
yêu là như không có gì giữ chân lại nổi. Tiếc là Ánh ở xa quá, vả lại đường về đó cũng không an.

Thư nằm ngỗn ngang trên giường anh. Một thư của Tường, của Nam, của Khánh Ly và hai cái của Ánh.

Anh cần phải nhắc lại một ý cũ: như một đứa trẻ ăn chè đã để dành hạt táo lại cuối cùng mới nhai, anh cũng đọc thư Ánh sau cùng với một nỗi mừng vui mà anh không thể nào gọi tên được. Khi đọc đến chữ cuối cùng trong thư Ánh thì anh đã thẩn thờ cùng với bóng tối lặng câm bên ngoài. Đêm hôm qua, hôm kia vào giờ này, anh đã cùng Cung, Cường ngồi ở dancing Tự Do để nghe Bạch Yến hát ” Lời Buồn Thánh” rồi. Như một buổi tiệc vui, mọi người đã bỏ ra về và đêm cũng tắt ngúm.

Anh yêu thương vùng đồi dốc sương mù này và muốn anh ngàn đời heo hút ở đây. Ôi lệnh truyền tha thiểt đó làm người đi cúi đầu phải ngước lên và biến nơi ải đày này thành vùng an nghỉ. Ánh sáng huyền hoặc của mặt trời đã xuyên qua vùng sương
muối, người thấy mừng vui như một ngày mới vừa có mặt và sự bình an thanh thoát trong tâm hồn.

Ánh ơi,

Anh tiếc là mình không ở gần một giáo đường để giờ này vào quỳ gối mà cầu mong giữ mãi được những gì đang có đó. Anh xin Ánh hãy khởi đi từ biên giới đang tạo được đó, đừng quay về với một hối tiếc giả tạo. Hãy đi thẳng đến với lòng can đảm và về trong sáng thanh khiết của tâm hồn. Hãy tránh xa con đường mà trên đó chỉ có những người nguỵ trang lừa bịp mình và lừa bịp kẻ khác. Anh cầu mong thế.

Anh vừa đọc lại cả hai thư của Ánh. Ngọn lá long não vẫn còn màu nâu đỏ (1). Anh phải bắt đầu nhớ lại một Ánh của lần đẩu anh sang nhà, Ánh của hôm ở quán cà phê, Ánh ở bãi biển và Ánh của cả những ngày tháng sau này. Lần đầu tiên gặp ở nhà, Ánh mặc áo màu nâu. Lần sinh nhật Hằng , Ánh mặc áo lụa trắng ngà. Lần ở biển, Ánh đội casquette và lội nước ướt cả hai ống quần. Buổi sáng ở trong quán trên bờ biển, Ánh viết gì thật nhiều trên tờ giấy bạc ở bao thuổc. Hôm ấy anh bỗng thấy buồn một cách tình cờ.

Buổi chều ngồi uống cà phê, Ánh đeo kính đen và ngủ gật như một thiên thần. Ôi anh đã nhớ tất cả những điều đó từ bao giờ làm sao anh biết được. Bây giờ anh còn nhớ lại một đôi lần bàn tay Ánh lạnh ngắt và trời mưa thưa trên những hàng lá non xanh. Chỉ kể từng ấy thôi để Ánh thấy là anh vẫn còn đủ trí nhớ để nhớ rõ từng chi tiết một của từng ngày đã qua. Có một vài đêm ở đó, anh đã trở dậy lúc 4 giờ sáng để ngồi vẽ những dessins của Ánh, vẽ thật nhiều, một cách hồn nhiên. Bây giờ anh vẫn còn giữ một vài cái ở đây. Đời sống có nhiều điều phức tạp và mình dễ bị mang đi trong những cơn lốc bất ngờ. Anh nghĩ rằng những buổi gặp gỡ cũng như những lần xa rời nhau đều như đã được vạch vẽ sẵn trên phần số của mình. Những sự kiện ấy tôi luyện, nuôi nấng mình lớn lên.

Anh đã ghi trên từng bao thư Ánh gửi lên đây tournesol 1, tournesol 2, tournesol 3. Ôi những lời yêu dấu đó là đời sống đó Ánh ạ.

Đêm đã xuống dày và sương cũng đã bay vào cửa sổ. Lạnh lắm Ánh. Anh cố gắng buộc đời mình vào nỗi đơn độc này để còn Ánh. Trong cuộc sống với số phận vực thẳm này vẫn còn hình phạt huyền nhiệm đó để ru mình vào bình an. Anh không mong gì hơn.

Ánh ơi, Ánh ơi.

Bình hoa hồng trước mặt anh có những cánh hoa đều đặn thật đẹp. Anh vẫn thường nghĩ đến hình ảnh một người con gái cầm nhánh hoa hồng buổi chiều đi trên hè phố một mình. Hè phố thì vắng. Hè phố dẫn về một giáo đường. Buổi chiều người con gái tay cầm một nhánh hoa hồng, đầu cúi gập trên những hàng ghế gỗ nhà thờ, áo lụa trắng trải dài trên thân thể như một linh thiêng. Anh ca tụng hình ảnh đó trong anh. Đôi lúc hình ảnh đó mang khuôn mặt của Ánh. Của Ánh. Của Ánh.

Tấm carte visite với hình vẽ cái hoa và hàng chữ Ngô Vũ Hướng Dương ở dưới anh đã dựng ở kệ sách trên đầu giường.

Ánh đang làm gì ở đó giờ này. Sao người ta không có đủ phép màu để có thể đọc được những ý nghĩ trong đầu và bắt gặp những hình ảnh trong mắt.

Ánh ơi,

Tháng 10 và mùa đông đã khởi, sẽ khởi. Anh nghĩ đến những ngày rét mướt ở đó, Ánh sẽ đi qua nhiều con đường xơ xác lá và gió lạnh. Mắt Ánh mùa đông thức khuya quầng sâu để đong cho đầy giá buốt. Anh cũng gói một ít sương mù về chất thêm cho đầy trũng mắt sâu.

Ánh có chiếc ảnh nào sẵn gửi lên cho anh một cái. Anh mong có ngày nào đó đọc được một đoạn nhật ký của Ánh.

Anh có viết một truyện ngắn xong đã khá lâu trong đó có đoạn: Ánh ạ, anh không tin là em có thể bị quyến rũ vào thế giới bỏ hoang của cô đơn. Đó chỉ là ấn tượng lãng mạn nhất thời. Em sẽ quay về với xã hội cùng những con người trong đó. Anh không mong nhìn thấy em buồn. Điều đó chỉ làm em hoang mang thêm và anh lại phải xây quanh mình những ảo ảnh vô ích. Em đã có thế giới của em. Như Bích, Phương và những người đẹp khác ở đó. Em phải có thói quen truyền thống về quan niệm hạnh phúc ở đời. Quê hương mình đã muốn thế. Em hãy quay nhìn lại đằng sau, em sẽ thấy rõ điều đó hơn. Những con mắt thân thuộc đang thả xuống quanh em một hàng rào. Phải biết lớn lên trong vòng tay chám sóc đó. Đừng chọn lựa, đừng trách nhiệm. Những thứ đó đã có những người tự cho trưởng thành hơn em lo lắng cả rồi. Thế mà hạnh phúc đấy em. Cuộc sống này đã muốn thế. Em đừng có làm khác đi. Không khéo em sẽ bị rơi vào thế giới vực thẳm của chúng anh. Ở đây mặt trời đen lên buổi sáng. Chiều chỉ có sương mù. Anh biết em muốn tìm hiểu niềm kiêu hãnh của nó. Đó là niềm kiêu hãnh thật sự, không ngu đần như thế giới bàng quan bên ngoài.

Nhưng em đừng vào, anh khuyên thế. Đừng sa chân vào. Bởi vì em sẽ làm mồi ngon cho mọi điều dèm pha trần tục, mọi mắt
nhìn đay nghiến. Thế giới này chỉ có thể có chúng anh. Chúng anh vẫn tiếp tục trả đũa những lời chửi bới nguyền rủa bằng sự im câm cao cả. Ngôn ngữ của chúng anh là đó. Chúng anh vẫn cặm cụi làm việc trong vùng đất riêng tư của mình. Hãy ở ngoài nhìn chúng anh. Hãy nhìn bằng vẻ đẹp thuần khiết của tâm hồn mới bắt găp được niềm kiêu hãnh đó. Bao giờ thấy được anh xin mời em vào và đi vào bằng tự do của em. Bằng vẻ kiêu sa trên từng dáng đi thanh thoát.

…Thôi em hãy đi ra khỏi nỗi buồn của em đi. Hãy trở về vị trí bình thường của em. Đừng cho anh nuôi ảo ảnh. Ảo ảnh bao giờ cũng bay biến rất nhanh. Sự có mặt trong thế giới vực thẳm chỉ là một khắc nghiệt của định mệnh. Chúng anh cũng chỉ là những thân phận bị hắt hủi, bỏ quên. Hãy quên đi. Quên đi em.

Anh đã viết đoạn này trong một đêm rất hư ảo. Lúc nằm xuống anh thấy mình sao gần gũi với mùi đất ẩm mốc và mùi cỏ hăng hắc xông lên. Ôi những ngày buồn. Ngày buồn. Sombre jours.

Ánh ạ,

Anh vừa bước ra sân. Trên trời trăng sáng buồn. Có một vì sao nằm cạnh đó, duy nhất. Xung quanh chỉ đầy mây trắng. Đồi dốc nằm ngủ lạnh. Ánh sáng mờ nhạt.

Anh không hiểu nên dành ngôi sao độc nhất đó cho mình hay nhường lại cho Ánh. Thôi anh cho Ánh. Anh vừa bất chợt nghĩ rằng sự vắng mặt của những vì sao khác là do ở sự vong thân của chúng nó vào vì sao còn lại này. Như tình yêu cũng vậy. Khi yêu, người này vong thân trong tình yêu của người kia. Mỗi người như mang hẳn trong mình sự hiện diện của đối tượng. Khi mất hẳn nhau đối tượng đã một lần chiếm cứ sẽ để lại một vết hằn rộng lớn trong tâm hồn.

Ánh ạ,

Anh không biết làm thế nào để quay về đó một ít ngày cho vui. Đến hè thì lâu quá. Còn làm gì hơn? Anh cầu mong Ánh bình an ở đó. Bình an một mình. Một mình mà thôi.

Anh cảm ơn hai bản nhạc của những ngày còn rét Nàng Bân và tiếng hát trong, ngắn, cùng nét buồn trong mắt Ánh. Anh chép Cho người chưa dừng chân của Đinh Cường cho Ánh đây. Anh xin lỗi. Sẽ chép sau vì hiện giờ anh không mang bài ấy lên đây.

Buổi chiều 22/10. Suốt cả đêm hôm qua nẳm mơ thấy Ánh. Thấy Ánh lớn hơn.

Thấy Ánh đi qua những con đừơng rất lạ và buồn bã.

Đêm đã khuya khoắt. Sao bây giờ không là con đừơng bờ sông để anh đi trên đó vừa hút thuốc, vừa huýt sáo Et j’entends siffler le train. Ánh đã khép cửa sổ lại chưa, trăng mười sáu chắc sáng lắm trên con sông đó. Có thể Ánh đang ngồi nhìn và mắt Ánh mất hút vào đêm.

Anh nhớ Ánh ngút ngàn ở đó cùng với vẻ trong sáng vô cùng của một vết loé huyền hoặc trên không.

Những ngày xa rời còn xa rời. Tuần tới Cung, Cường đã vào trại nhập ngũ. Cả Hà em anh.

Hà chán ngấy cuộc sỡng hèn mọn với những buổi lập lại những gì đã có nên dấn thân vào đó.

Rồi cũng đến anh bây giờ. Anh viết cho Hà: Hà ạ, bao giờ cũng chỉ còn lại mình với mình. Hà sẽ khiêu vũ với bóng Hà trên những miền đất mới. Không ai giúp đỡ gì được cho ai. Anh cũng không làm gì được hơn cho Hà. Anh chỉ biết nhận chịu sự đốn mạt đó mà thôi.

Ánh ơi,

Anh sẽ trở về căn nhà nguyện anh vừa mới xây xong bên cạnh một ngọn hải đăng và sẽ yên ngủ nghìn đời ở đó cùng với một vẻ đẹp sáng ngời vừa tìm thấy lại.

Ánh ơi, Ánh ơi,

Gửi thư nhiều cho anh, mong lắm.

(1) Loại cây được trồng nhiều ở Huế, đặc biệt là trên đuôfng Nguyễn Trường Tộ, nơi Trịnh Công Sơn sống trong nhiều năm thời trẻ. Trong lá thư của Ngô Vũ Dao Ánh gửi Trịnh Công Sơn có ép chiếc lá long não.

(English Version)

The Love Letters (9)

Author: Trịnh Công Sơn
Translation: Đặng Hoàng Lan

Blao, 21/10/1964 (9)

Dao Ánh,
I just arrived here after nearly a week in Saigon with Cường and Cung. There is nothing stopping me from visiting my loved ones when I miss them. Unfortunately, you are so far away and the way back to your home is not safe, so I can’t come see you even though I miss you terribly.
All of my letters are in a mess on my bed. There are letters for Từơng, Nam, Khánh Ly and two of them are for you.
When I read your letters, I am reminded of an old idea. I am like a child eating chè and saving the apple seeds for last. I always save your letters for last and when I finally read them, I am overcome with joy. After I read the last word of each of your letters, I am always left in a trance thinking of you in the silent darkness of the night.
Last night, I was sitting with Cung and Cừơng at the Free Dance like we always do. We were listening to Bạch Yến singing the song, “The Holy Word”. It was so much fun and when the party was over, everyone left and went home.

I love this steep frosty mountain, and I want to stay here for a thousand years in my solitude. Oh, how that insistent little voice in each man’s head makes him look up and realize that he must break free of the private prison of his mind to find a quiet respite in which he can rest. The mythical light of the sun has now pierced the frost. Oh, what happiness it is to greet a new day with peace in our souls.
Dear Ánh,
I regret that I am not near a church so that I can
kneel to pray in gratitude for all that I have. Please continue following your dreams and don’t ever look back in regret. Please be fearless and have the conviction to live from the purity of your soul. Please avoid the path of duplicity in which people deceive and cheat others. I hope you do so.

I just reread both of your letters. The leaves of the camphor trees are still dark auburn. I am lost in my memories of you. I am remembering the first time I visited your house, the day we had coffee at the cafe, the time we spent together at the beach, and the all the days that have passed since we met. The first time I met you, you were wearing a brown shirt. Once on Hằng’s birthday, you wore an ivory silk dress. Once when we were at the coast, you wore a cap and you waded through the water getting the legs of your pants wet. That morning on the beach, you were writing notes on a piece of foil from a cigarette pack. I suddenly became melancholy that day for no reason.
Once one afternoon when we were sitting together and having coffee, you looked dreamy like an angel in your dark glasses. Oh, I remember everything like it was yesterday. I can still see your cold hands caressing the young green leaves in the misty rain. Fortunately, my memory is still good enough to remember every detail of our precious time together. There were a few nights when I got up at 4:00 am to innocently paint your portrait. Now I still keep a few of those paintings here with me. Life has many complications and we can easily get carried away in sudden maelstroms. We are inevitably altered and yet exalted by the preordained meetings and farewells that are inescapable in this life.

I have labeled each of the envelopes containing your letters: Sunflower 1, Sunflower 2, Sunflower 3. Your precious words are my reason for living at this point in my life.
The night is coming and the windowsill is dripping with dew. It is very cold. I am attempting to breathe life into this lonely existence so that I might have you. I find peace in my unhappy fate even though I know I am somehow being punished. I don’t expect anything more than that.
I am looking at a beautiful vase of roses each with its perfect petals and I am reminded of an image of a girl holding a single long-stem rose as she strolls alone along the street in the afternoon. The street leads to a cathedral that is deserted. The girl holding the rose kneels down and bows her head at the altar of the church. She is so pristine in the white silk dress that covers her delicate figure. I imagine you that way and that beautiful image of you is locked deep in my heart.
I put your name card with a flower and the letter labeled Ngô Vũ Hướng Dương on a shelf above my headboard.

What are you doing now? I wish I could read your mind. I wish I could catch the glimmer in your eyes. I wish for some divine miracle that would let me know your thoughts at this very moment.
Dear Ánh,
It’s already October and it’s starting to get cold. Winter is coming soon. I think about you walking along the well-trodden paths during the chilly autumn days. I imagine your deep soulful eyes full of frost in the late winter nights. I am sending you some frost to fill up your deep misty eyes. Please send me a recent photo of yourself. I hope you will let me read your diary someday.
I have been writing a short story for a quite some time now that contains a paragraph, “I don’t believe that you can be seduced by a barren world of loneliness. It’s just a temporary romantic illusion. You will eventually return to society to be with other people. It breaks my heart to see you in sorrow. Your anguish confuses me and I have to tell myself stories to make sense of it in my mind.”

You have your own world with your friends like Bích, Phương, and the other beautiful girls there. You should always behave properly and adopt the traditional ideas regarding happiness. Our nation has always pursued happiness. You will see many examples of that as you look back on history of our beautiful land. You are surrounded by your loving family and their watchful eyes protect you. You are growing up in good hands. Your family elders have taken responsibility for your happiness. It is not a burden that you must bear at this time in your life. Please do not worry because this is an inherent part of life. If you resist the natural order of things, you will surely fall into the abyss that is my world. The black sun rises in the morning and a dark fog crawls in during the evenings here. I know you want to discover the pride of contributing and participating in the events that surround us. It brings a real and deep feeling of pride. It is a noble pursuit unlike the ignorance of the superficial world that looks on in indifference.

But I advise you to step lightly in this dangerous world. You will be easy prey for the abrasive and prying eyes of the common folk. We have created our own world of silence. We continue to retaliate against the curses of this existence with our silence. That is our secret language. We still work hard in our private land. We have worked hard to maintain our privacy. You will recognize us by the pure beauty of our proud souls. Until you see our pride, I want to invite you into our private world so that you might understand our pride. Grace us with your freedom and the beauty of your light and flowing steps.
You should throw off the cloak of your sadness and return to your normal life. If I allow myself to drop my illusions, then the fantasy will vanish. Our journey into the abyss is our fate. We are just abandoned servants who are easily forgotten. Pay no mind.
I was fooling myself when I wrote the previous passage. When I lay down to sleep, I found myself wrapped in the smell of musty soil and the pungent odour of cut grass. Oh what a miserable day!
Dear Ánh,
When I finally got out of the house this evening, I could see the sky lit up brightly by the sad moonlight. There was only a single star nestled up next to the moon and its surrounding white clouds. The dim light of the moon shone down upon the chilly resting hills.
I was wondering whether I should keep that unique star for myself or give it to you. I decided that the star is for you. I suddenly realized that the absence of the stars was due to their deaths which left only the remaining star. We would all die willingly for our lover. We would all happily sacrifice a piece of ourselves for love. Each of us carries our lover in our heart. When we lose our lover, there is a scar left on our soul.
Dear Ánh,
I might not be able to visit my hometown this late in the season. It is too late to return home this summer? What do you think I should do? May peace be with you. Be true to yourself and keep yourself pure.
I want to thank you for the two songs you sent me. When I listen them on these Nàng Bân chilly days, I think of the clarity of your voice and the sad expression in your eyes. I wanted to copy the song “For Those Who Don’t Stop Walking” by Đinh Cường for you. Oops! I’m sorry, I don’t have that song with me at the moment, so I will copy it later and send it to you.

Afternoon 22/10
All night long, I dreamt of you. I was watching you grow up into a woman. In my dream, you were strolling along unfamiliar roads with a forlorn expression on your face.
It is getting late. I am not walking along the road that runs along the river, so that I can smoke and whistle the song, “Et j’entends siffler le train”. Have you closed your window yet? The full moon’s reflection is bright on the river. Perhaps you are sitting in the moonlight and your eyes are losing focus in the darkness.
I remember you fondly with your impeccably pure beauty shining down on us like a mythical light from the sky. Those days are far away. Cung and Cường will join the army next week and Hà, my brother will too. Hà has grown weary of civilian life, so he has enlisted in the army.
Soon it will be my turn to serve my country. I wrote in a letter to Hà, “We are always left with ourselves. You will dance with your own shadow in an unfamiliar setting. We can’t help each other. I also can’t do anything for you. I only know how to suffer my own inadequacies.”
Dear Ánh,
I will return to my chapel that I just built beside the lighthouse where my soul will slumber forever within the cradle of divine beauty.
Dear Ánh, Dear Ánh,
P.S. Please send me many letters. I look forward to them so much.

 

 

 

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: